Những người thầy của tôi

No Comments

Volgograd ngày 04 tháng 10 năm 2008

Nhikulin:

Trong mắt tôi, Nhikulin không giống như một thầy giáo, ông giống một quan chức hơn. Với một cái bụng phệ kì lạ, một cái nhìn lạnh lùng, một tính khí khó lường, một giọng nói cười cợt… rõ ràng Nhikulin không phải là mẫu người có một khía cạnh nào khiến tôi muốn học tập. Nhưng chính nhờ lẽ đó mà tôi đã nhận ra được một số bài học lớn: biết thế nào là sự quan tâm của thầy giáo với học trò, biết thế nào là tôn trọng, biết thế nào là lắng nghe ý kiến người khác, biết thế nào là công bằng, biết thế nào là làm việc có nguyên tắc…

Eskin:

Lần đầu tôi gặp Eskin, ngài chưa phải giảng viên chính. Do đó suốt ngày ngài hình như chỉ quanh quẩn trong phòng thí nghiệm làm vai trò người hướng dẫn sinh viên làm lab. Các công việc lặt vặt liên quan đến vấn đề giúp các học trò tiến hành thí nghiệm, ngài đã có một phụ tá lo liệu. Việc chính của ngài là vấn đáp mấy học trò của mình, hỏi hết từ chủ đề này sang chủ đề kia. Ai vượt qua được vài câu hỏi của ngài, người ấy mới được bắt đầu làm thí nghiệm. Còn ai muốn trả hoàn tất bài lab đó, với tôi thường một tháng sau khi làm, phải ngồi đối chất với ngài liên tục, nhanh thì bốn chục phút, còn thường thì 1 đến 2 tiếng, nói chung đến bao giờ ra ruốc thì thôi. Điều khiến tôi thực sự khâm phục Eskin ở chỗ ngài có một kho kiến thức phi thường, dù cho ngài chưa đến ba chục tuổi. Vốn câu hỏi của ngài chẳng bao giờ cạn kiệt, và những câu hỏi thường rất hay và hóc. Cái hay của Eskin là ngài thừa biết mấy câu hỏi của mình khó, nên ngài luôn hào phóng ban phát thời gian cho mọi người vắt óc suy nghĩ. Đúng vậy, thông minh thể hiện bởi sự thâm thúy chứ không phải sự nhanh nhảu. Ngài thích những vấn đề mà ngài hay bảo rằng: “đơn giản vì nó thú vị” (prosto interesno!). Các học trò của ngài luôn hứng khởi cặm cụi đi tìm lời giải đáp. Có lẽ do không phải đứng lớp nên suốt ngày ngài có thể ngồi trầm tư, đủng đỉnh đi uống cà phê trong căng tin, tự do tự tại, tinh thần thoải mái cho mọi việc suy tưởng. Tôi cũng muốn được ung dung sống như ngài và làm bạn với phòng thí nghiệm.

Polyakov:

Mới đầu nhìn vào thầy, tôi tưởng ngài là professor, vì dáng ngài oai vệ quá. Xưa nay hễ nghe ai làm đến chức pro này là tôi lại nhìn họ một cách ngưỡng mộ. Một bộ râu quai nón, một cái đầu hói, một khuôn mặt đúng chuẩn. Nhưng không, hóa ra ông chỉ mới Dosent, tức đã có quyền làm giảng viên chính đứng lớp. Còn học vị của ông ngang Candidat, theo tiếng Nga có nghĩa là người dự bị (cho học vị Doctor), ở Việt Nam và quốc tế gọi là tiến sĩ. Ông dạy tôi môn nhiệt động lực học, lĩnh vực tôi cực kì yêu thích và muốn theo đuổi. Polyakov hay ở chỗ dù có chuyện gì xảy ra, dù người muốn nói chuyện là ai, ông cũng luôn mỉm cười. Con người ông luôn nóng hổi, thở nhiều, y như một động cơ nhiệt đang vận hành và diễn ra các quá trình nhiệt động.

Mikhailov:

Một người tôi không nể phục lắm về khía cạnh vật lý lý thuyết, nhưng phải sửng sốt vì khả năng thực nghiệm của ông. Ông nắm chắc từng con số. Ông biết số nào có thực và số nào không có thực. Phòng thí nghiệm của ông gây nhiều thú vị bởi những trò biểu diễn. Ông là người rất tháo vát. Có dụng cụ nào hư, ông khám và thường sửa ngay được. Nhiều dụng cụ cũng do chính tay ông chế tạo. Đặc biệt ông luôn quan tâm đến các học trò. Ông thường hỏi han mọi điều, thậm chí chuyện ở tận Việt Nam. Đôi khi trên lecture ông trở thành thầy dạy tiếng Nga, giải thích cho những từ khó hiểu.

Tarabrin:

Ông là giáo sư đầu tiên dạy tôi. Ở tuổi bảy chục, ông vẫn là một con người cực kì khô khan, khó tính, dứt khoát, nguyên tắc, có cá tính vô cùng vô vô cùng lớn. Tính cách của ông y chang cái môn ông dạy: các phương pháp toán lý. Nguyên tắc, những nguyên tắc rất cứng nhắc là nét đặc trưng nhất của ông. Tuy nhiên khuyết điểm cũng chính là ưu điểm, cái đáng sợ cũng chính là cái dễ bị lợi dụng. Cái đường lối cứng nhắc của ông bị học trò học thuộc và cứ theo đó mà lách. Cũng vì ông quá nguyên tắc nên ông cũng là một bậc chính nhân quân tử rõ rệt. Nếu chẳng may có điều chi lầm lỗi với ông, sẽ bị phạt nặng, nhưng ông cũng chẳng bao giờ để bụng về sau, vì nguyên tắc của ông là đánh giá theo hiện tại chứ không phải theo quá khứ.

Briskin:

Vị giáo sư cơ học này thực sự làm tôi quá đỗi ngạc nhiên. Ông có trí nhớ tốt đến mức không bao giờ tôi thấy ổng mang một tài liệu nào liên quan đến bài giảng trên lớp. Ông chỉ thường tay không đến cầm phấn và diễn thuyết. Bắt đầu một giờ học nối tiếp với giờ học dang dở của mấy ngày trước đó, ông thường nói: tôi nhớ rằng giờ trước tôi đã nói với các anh ngang vấn đề này... Có lẽ chính do lối nói tự do đó đã tạo cho giờ học của Briskin sự hứng thú hơn bao giờ hết. Ông luôn vui tính, niềm nở. Giọng nói hào sảng và có ngữ điệu của ông khiến bài giảng luôn luôn lôi cuốn. Ngôn ngữ của Briskin thường mạch lạc, hàm súc, và đặc biệt chứa nhiều hàm lượng kiến thức, trong đó có những từ rất đáng lưu ý. Nếu một giờ học nào đó khiến ta nhàm chán, thật may mắn khí mà kế đến sẽ là giờ của Briskin, vì vào giờ này, đã buồn ngủ đến mấy cũng sẽ trở lại hưng phấn. Đôi khi ta phải mỉm cười vì cách hành xử ngộ nghĩnh của ngài. Briskin hầu như chưa bao giờ thấy nóng giận, căn phòng của ông đầy ắp tranh ảnh và phương trình của các vị danh nhân tiền bối. Thỉnh thoảng ông lại chỉ trỏ vào họ để nói chuyện với sinh viên của mình. Briskin là đại diện cho một tác phong sư phạm cực kì hiệu quả: không giáo án, không máy chiếu, không ... gì hết, bởi lẽ tất cả đã được dẹp đi để tập trung hết sức chú ý vào giờ học hấp dẫn này.

Categories: Tản văn

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *